Beestjes in je kerstboom? Zo voorkom en verhelp je het

Waarom zitten er beestjes in een echte kerstboom?

Een echte kerstboom groeit jarenlang buiten op een kwekerij of in een bos. In die tijd is hij een thuis voor allerlei kleine diertjes. Insecten, spinnen en mijten overwinteren graag tussen de naalden, in de schors of in de dichte takken rond de stam. Buiten is het koud, dus ze zijn in een soort winterrust en vallen nauwelijks op.

Zodra je de boom in je warme woonkamer zet, verandert dat. De warmte maakt de diertjes weer actief. Ze denken als het ware dat de lente is begonnen, kruipen uit hun schuilplaats en gaan op zoek naar voedsel of een nieuwe plek. Daarom zie je ze vaak pas een paar dagen nadat de boom binnen staat.

Is dit een teken van een slechte boom?

Nee, niet per se. Dat er beestjes in een boom zitten, zegt weinig over de kwaliteit. Het betekent vooral dat de boom buiten heeft gestaan, zoals dat hoort bij een natuurproduct. Ook bij goed verzorgde bomen van een nette kweker kan het voorkomen.

Welke beestjes kun je tegenkomen?

Welke diertjes er precies in je boom zitten, hangt af van waar de boom vandaan komt en hoe hij is bewaard. Dit zijn de groepen die het vaakst genoemd worden.

Spinnen

Spinnen zijn waarschijnlijk de bekendste bewoners. Ze verstoppen zich tussen de takken en kunnen zelfs eitjes hebben gelegd die binnen in de warmte uitkomen. De spinnetjes die je in Nederland in een kerstboom tegenkomt zijn klein en ongevaarlijk voor mensen en huisdieren.

Bladluizen

Op naaldbomen kunnen bladluizen leven, vaak donker gekleurd. Ze zijn klein en zitten meestal op de takken of bij de stam. Binnen komen ze in beweging en dan zie je ze soms op de muur of de vensterbank.

Mijten

Mijten zijn zo klein dat je ze met het blote oog nauwelijks ziet. Vaak merk je ze alleen op als kleine rode of donkere puntjes. Ook zij zijn onschuldig voor mensen.

Kevertjes en andere insecten

Soms kruipen er kleine kevertjes, wantsen of andere insecten uit de boom. Ze verdwalen in huis en gaan vaak vanzelf dood omdat de droge, warme binnenlucht niet bij ze past.

Zijn beestjes in de kerstboom gevaarlijk?

Voor de meeste mensen is het vooral een kwestie van ongemak. De diertjes die in kerstbomen leven, zijn aangepast aan een leven buiten in de natuur. Ze steken niet, verspreiden geen ziektes in huis en gaan je meubels of kamerplanten doorgaans niet te lijf. Binnen overleven ze meestal niet lang.

Een aandachtspunt: sommige mensen zijn gevoelig voor schimmelsporen of stof die in een boom kunnen zitten. Krijg je klachten zoals niezen of jeukende ogen sinds de boom binnen staat, overleg dan met je huisarts en houd er rekening mee bij je keuze voor volgend jaar.

Beestjes in de kerstboom voorkomen: zo pak je het aan

Het beste moment om beestjes aan te pakken is vóórdat de boom de woonkamer in gaat. Met een paar eenvoudige stappen verklein je de kans flink.

1. Controleer de boom bij het kopen

Kijk bij aankoop goed tussen de takken en vooral rond de stam. Zie je spinrag, veel kleine eitjes of plakkerige plekken? Kies dan liever een andere boom. Vraag ook gerust aan de verkoper of de boom is geschud.

2. Laat de boom flink uitschudden

Veel verkopers hebben een schudmachine die losse naalden, takjes en een deel van de beestjes uit de boom trilt. Heeft de verkoper die niet, schud de boom dan zelf stevig uit voordat je hem in de auto legt. Thuis kun je dit herhalen door de boom een paar keer op de grond te stoten, buiten of in de garage.

3. Laat de boom eerst acclimatiseren

Zet de boom een paar dagen in een koele ruimte zoals een schuur, garage of overdekt balkon. Dat is goed voor de boom, omdat hij langzaam kan wennen aan het temperatuurverschil. Bovendien worden sommige beestjes dan al actief en kruipen ze eruit voordat de boom in huis staat. Leg er een licht laken onder, dan zie je meteen wat eruit valt.

4. Inspecteer de stam en onderste takken

De meeste diertjes zitten dicht bij de stam, waar het beschut is. Bekijk die plek met een zaklamp en verwijder spinrag en zichtbare eitjes met een borstel of handveger.

5. Gebruik geen insecticide in huis

Het is verleidelijk om een spuitbus te pakken, maar dat raden we af. Een kerstboom staat wekenlang midden in je woonkamer, vaak in de buurt van kinderen en huisdieren. Bovendien kunnen sommige middelen brandbaar zijn. Een natuurlijke aanpak met schudden, acclimatiseren en stofzuigen is veiliger.

Wat doe je als de beestjes al in huis zijn?

Staat de boom al binnen en zie je beestjes rondkruipen? Dan kun je het volgende doen:

• Stofzuig rond de boom. Zuig dagelijks de vloer, de vensterbank en de muren rond de boom. Leeg de stofzuigerzak of het reservoir daarna buiten.
• Leg een licht kleed of kerstboomrok neer. Op een lichte ondergrond zie je beestjes en gevallen naalden snel, zodat je ze makkelijk kunt opruimen.
• Zet de boom niet te dicht bij de verwarming. Warmte maakt diertjes actiever en droogt de boom uit. Een koelere plek in de kamer helpt dus dubbel.
• Controleer de cadeaus. Leg cadeaus pas onder de boom als je zeker weet dat er weinig meer uitkomt, of controleer ze even voordat je ze uitpakt.
• Geduld. Vaak is het na een paar dagen vanzelf voorbij, omdat de diertjes binnen niet lang overleven.

Kunstkerstboom of kerstboom in pot als alternatief

Wil je het risico op beestjes zo klein mogelijk maken, dan is een kunstkerstboom een logische keuze. Daar woont van nature niets in, al is het verstandig hem na het opbergen even goed af te stoffen voordat je hem weer opzet. Een kerstboom in pot heeft dezelfde kans op beestjes als een gezaagde boom, omdat ook die buiten heeft gestaan. Wel kun je hem na de feestdagen weer naar buiten brengen, waar de diertjes thuishoren.

Na de feestdagen: de boom netjes opruimen

Ook bij het afbreken kun je beestjes in huis voorkomen. Haal eerst alle versiering eraf en wikkel de boom daarna in een oud laken of een speciale kerstboomzak. Zo blijven naalden en eventuele diertjes binnen de zak. Zuig na afloop de plek waar de boom stond grondig schoon.

Veelgestelde vragen over beestjes in de kerstboom

Hoe lang duurt het voordat er beestjes uit de kerstboom komen?

Dat verschilt, maar vaak merk je het binnen enkele dagen nadat de boom in de warme kamer staat. De warmte maakt de diertjes dan weer actief.

Kunnen beestjes uit de kerstboom zich in huis vestigen?

Meestal niet. De diertjes zijn gewend aan het leven buiten en vinden binnen weinig voedsel en een te droge omgeving. De meeste verdwijnen binnen korte tijd vanzelf.

Helpt het om de kerstboom met water af te spoelen?

Je kunt de boom buiten voorzichtig afspoelen met de tuinslang, maar laat hem daarna goed uitdruipen en drogen in een koele ruimte voordat hij naar binnen gaat. Schudden en acclimatiseren werken in de praktijk vaak net zo goed en zijn eenvoudiger.

Is een kunstkerstboom echt vrij van beestjes?

Een kunstkerstboom heeft geen natuurlijke bewoners. Wel kan er stof of een verdwaald spinnetje in komen als hij lang op zolder of in de schuur ligt. Even afstoffen en uitschudden voor gebruik is dan genoeg.

Conclusie

Beestjes in je kerstboom zijn vooral een teken dat je een echt stukje natuur in huis hebt gehaald. Ze zijn in de regel onschuldig en verdwijnen meestal snel. Met een goede controle bij aankoop, flink uitschudden, de boom eerst laten acclimatiseren in een koele ruimte en regelmatig stofzuigen houd je het aantal ongewenste gasten tot een minimum. Zo kun je met een gerust hart genieten van de geur en de sfeer van een echte kerstboom.